Gmina Wąsosz

OPIS

Obszar gminy przecina szeroka dolina Baryczy: jej dopływów Orli i Łachy. Dno doliny położone jest na wysokości ok. 85 m n.p.m. Najwyżej położone tereny to wysoczyzny otaczające dolinę, z zespołem wzgórz morenowych (100-130 m n.p.m.). Najwyżej położony punkt znajduje się na południowy zachód od wsi Rudna Mała (157 m n.p.m.). Samo miasto Wąsosz położone jest w widłach rzeki Baryczy i Orli. Jego historyczna zabudowa rozciąga się na przestrzeni ok. 450 m, pomiędzy obiema rzekami. Dalszy powojenny rozwój miasta nastąpił na północ od historycznego centrum, po drugiej stronie rzeki Orli. W granicach administracyjnych Wąsosza spotykają się dwie jednostki morfologiczne : Dolina Baryczy (obszar teraz nadzalewowych i terasy zalewowej, niskiej) oraz Wysoczyzna z zespołem wzgórz morenowych. Taka lokalizacja miasta wiąże się z licznymi ograniczeniami w jego rozwoju, wynikającymi z warunków przyrodniczych : rzeźby terenu, warunków gruntowych, warunków wodnych, glebowych, klimatycznych. Nazwa miasta posiada swoje korzenie w staropolskim wyrazie "wąsosze", oznaczającym miejsce schodzenia, łączenia się; w tym przypadku są to dwie zbiegające się rzeki: Barycz i Orla. Teren gminy Wąsosz bogaty jest w bardzo atrakcyjne turystycznie kompleksy leśne o zróżnicowanych typach siedliskowych, często ze starym drzewostanem. Lasy we wschodniej części gminy, w obniżeniu Masłówki oraz w zachodniej części opanowane zostały przez sosnę. W lasach północnej i południowej części gminy dominują dęby, brzozy, olchy, jesiony i akacje. W międzyrzeczu Baryczy i Orli przeważają drzewa liściaste takie jak dęby, buki i brzozy a maleje udział sosny. Na terenie gminy występują kompleksy łąk z roślinnością, wśród której szczególnie cenne są rzadko występujące gatunki roślin. Łąki te zlokalizowane są wzdłuż drogi Wińsko-Wąsosz, między Wrzącą Wielką a Wrzącą Śląską, w okolicach miejscowości Ługi a także w Goli Wąsoskiej. Rozległe obszary podmokłe z dużymi kompleksami leśnymi są miejscem wymarzonym dla ptactwa. Zróżnicowana rzeźba terenu o walorach widokowych, duże i urozmaicone kompleksy leśne, powierzchnie wodne są powodem zaliczania terenu gminy do Obszaru Chronionego Krajobrazu Doliny Baryczy. Kompleksy leśne obfitujące także w jagody i grzyby są często miejscem wycieczek młodzieży oraz osób ceniących sobie ciszę i piękno natury. Do cennych i zasługujących na uwagę atrakcji turystycznych gminy zaliczane są parki zlokalizowane wśród zabudowy w następujących miejscowościach : park zamkowy w Wąsoszu, parki dworskie w Cieszkowicach, Czeladzi Wielkiej, Wiklinie, Wrzący Wielkiej, Lechitowie oraz park pałacowy w Górce Wąsoskiej. Swoje ważne miejsce w krajobrazie gminnym posiadają aleje o charakterze zabytkowym : w Wąsoszu aleja na ulicy Kolejowej z lipami, klonami i jesionami, w Bełczu Małym droga z folwarku do drogi głównej z Wąsosza składająca się z robinii, pseudoakacji, droga od Czeladzi Wielkiej do Baranawic ze 130 letnimi robiniami z dodatkiem topoli.

Źródło: www.wasosz.eu